Saha Araştırması-2026: Afetler, Yeşilırmak Sel ve Taşkın riskleri
Afetler
Türkiye toplumu travmatik yaşantılarının yabancısı olmayan bir toplumdur doğal sayılan afetler de sosyopolitik açıdan problematize edilmemiştir. Türkiye'nin yakın tarihinin travmatik yaşantılarla dolu olması genel zihniyet dünyasının gelişiminde etkili olmuştur. iyi niyetin temel duygusal tohumları açık ya da örtük biçimde korku çaresizlik ve güvensizliktir bu duygularla yüzleşmek sancılı olacağı için şüphecilik ve inkar devreye girer (Paker, 2007).
Paker, Murat (2007). Psiko-politik yüzleşmeler, Birikim yayınları.
---
Su yönetimi
Günümüzde su yönetiminin ne kadar önemli bir hale geldiği ve afetlerle ilişkili risklerin neler olduğu artık bilinmektedir.
Suyun gücüne tanık olduğumuz bu son süreçte yine önemli deneyimlere ve derslere konu olmuştur.
Tarım alanları sular altında kalmış, kentleri de yer yer sel basmıştır.
20/5/2026, Cumhuriyet.
---
Süreç
Amasya öncesinde 19.05.2026 sabahı Tokat'ta başlayan saha araştırması Orta Karadeniz Bölgesi'nde önemli gelişmelere de 7 sene sonra yeniden tanık olmayı sağlamıştır.
---
Geçmiş
Karadeniz araştırmaları için zaman zaman ziyaret ettiğim bazı iller:
1981-1998-2013-2016-2019-2026
Trabzon Rize Kastamonu Zonguldak-Karabük Amasya-Samsun Tokat-Amasya
---
Yakın geçmiş
(Şehircilik ve Koruma Araştırmaları)
7 sene öncesine nazaran Amasya artık yeni açılan karayolu tüneli ve yeni çevre yolu ile kent içindeki şehirler arası ulaşımı rahatlatmış durumdadır.
Böylece değerli koruma alanları (kentsel sit) her ne kadar metalaşmaya ve soylulaşmaya karşı koyamasa da (Hatuniye mah.) sınırlı bir anlamda korunabilmiştir. Sofular mah. ise bu son metalaşma sürecinden dağlık kesimde kalması nedeniyle şimdilik kısmen kurtulabilmiş gibi gözükmektedir...
Bknz. Yayınlar (CV-Koruma araştırmaları)
---
Amasya kültür ve sanat sempozyumu
Amasya bir suşehridir, aşıklar şehridir. Amasya kültür ve sanat sempozyumu bu şehri tekrar gözden geçirmemiz için bize bir zemin hazırlamıştır, Bu organizasyon için de özellikle teşekkür ederiz.
https://kocalarazizcumhur.blogspot.com/2026/04/bildiri-2026-amasyada-kultur-ve-sanat.html?m=0
Kadın çalışmaları için misafir olduğum ve bir bildiri sonduğum Amasya doğal bir afete de açık haliyle saha araştırmasına da zemin oluşturmuştur.
---
Coğrafya
Orta Karadeniz Bölgesi
Fiziki coğrafya
Irmak, Vadiler, Dağlık alanlar, Ormanlar, İpek yolu, Köyler, Tarım, Hayvancılık, ...
Beşeri coğrafya
Dini kültürel etnik yapı, Sosyal ve siyasal sorumluluklar, Kadın, Ticari ve ekonomik yapı, Eğitim ve Ahlak, ...
Tokat: Turhal - Almus Barajı
---
Tokat: Turhal - Almus Barajı
20.05.2026
Doluluk oranının artması (0 seviyesi)
Suyun savaktan tahliyesi sürüyor.
---
Önlemler
- 2 Köprü yıkımı
- Setler (Toprak, beton bariyer, kum torbaları?)
- Köylerin boşaltılması
---
2 Köprü yıkımı
17.5.2026
Irmak üzerinden bir derken ardından ikinci köprünün de yıkımı bir yandan sürüyor deniliyor...
---
Setler
Irmak kenarında bazı noktalarda hazır betonlardan ufak setler (ve yer yer toprak, kum torbaları !) yapılmaktadır.
---
Köylerin boşaltılması
15 köyün boşaltıldığı bildirilmektedir.
---
Tokat-Amasya
21.05.2026
Tedirginlik ve alarm hali bugün de sürüyor.
1990'lardan sonra tekrar su seviyesinde artış yer yer tedirginliklere de yol açıyor, özellikle geçmişteki maddi ve manevi hasara konu olmuş nehir boyu takım alanları ve yerleşmeler var.
---
Afetler ve Risk Algısı
Toplumumuzda risk algısı düşük ve bilinç oldukça zayıftır, basın ve yayın kuruluşları riskleri konu edecek şekilde haber ve araştırma yapmamaktadır, ilgili kurum ve kuruluşlar ise en başta olmak üzere afet öncesinde bilimsel çalışmalara verilen destek ve sağlıklı veri toplama yöntemlerine pek yer vermeye hazır değilerdir.
Akademi ile kurumlar arasında bir işbirliği de hala pek sağlanamamış ve afet öncesinden bilimsel yöntemler yerinde ve doğru bir şekilde yapılandırılarak kullanılamamıştır. Başarılı olanlar varsa her zaman göğsümüz kabaracaktır.
Bu yüzden olası risklere yönelik güncel bilgi ve gelecek kestirimleri de yeterince varsa merakla okunur, olsa da yetersiz kalmadılar da atıf konusudur, ancak ilgili yetkililer yeteri kadar önlem almaya çalışıyormuş gibi gözükse de alınan önemler halen dirençli hale getirilemeyen yerleşmeler ve özellikle şehirler açısından tekrar düşünülmektedir.
Kırsal yerleşmeler ise çok daha riskli, özellikle bazı tarım alanları bu riskleri bertaraf etmek adına birazcık sahipsiz ve bazen de kaderine terk edilmiş bir şekilde ortada ve özellikle dönemsel olarak geleceği açık olan afetler karşısında öylece hep karşımızda durmaktadır.
Geç olmadan etkili işbirliği, dayanışma ve önlemler için bir araya gelmek ümidiyle...
Bknz. Yayınlar (CV)
1. bölüm
Afetlerden önce risk yönetimi
Kitap bölümleri, Özgür Yayınları
---
Anahtar
Köyler,Taşkın,Haber,Tokat,Amasya,Turhal,Almus Barajı,Yeşilırmak,Taşkın riskleri,Riskler,Saha Araştırması,2026,Orta Karadeniz Bölgesi,Irmak,Vadiler,Dağlık alanlar,Ormanlar,İpek yolu,Köyler,Tarım, Hayvancılık,Koruma,Şehircilik,Sel,
Aziz Cumhur Kocalar
